Een derde categorie van wetenschappelijke tijdschriften

Na Nederland is het nu de beurt aan Vlaanderen voor een discussie over rooftijdschriften (wat ik zelf een beter woord vind dan neptijdschiften) in de wetenschap.  Ik denk dat alle collega’s wel dagelijks spam krijgen van dergelijke tijdschriften.

Maar zeker in Nederland merkte ik dat in het debat al snel de boodschap was: betalen om gepubliceerd te worden, betekent neptijdschrift. Niets is echter minder waar.

Er is heel veel te zeggen over wat er momenteel allemaal fout is met wetenschappelijke uitgevers. In het kort: wetenschappers doen onderzoek vaak met overheidsmiddelen, deze worden ingestuurd naar tijdschrift dat aan andere wetenschappers vraagt dit gratis na te kijken, alles wordt online en in een boekje gegoten eenmaal aanvaard, en dan moeten alle wetenschappers of hun instituten zelf veel geld betalen om het te lezen. Dit zorgt er voor dat veel uitgevers enorme winsten hebben en dat bijvoorbeeld leerkrachten vaak nauwelijks toegang hebben tot wetenschappelijke publicaties.

Daar staan open access artikels en tijdschriften tegenover. De naam zegt het al, na publicatie kan iedereen het onderzoek vrij raadplegen. Maar omdat uitgevers nog steeds geen liefdadigheidsinstellingen zijn, moet het geld ergens vandaan komen. Juist, de onderzoeker betaalt voor publicatie. Dit klinkt erg als die rooftijdschriften, klopt open access inspireerde hen, maar tijdschriften als Frontiers en Plos One zijn wel degelijk anders. Zelf publiceerde ik ook al twee keer in een degelijk open access tijdschrift dat wel in web of science werd opgenomen. Wat valt dan op? Er is wel een degelijk peer review proces (en dus ja, je moet maanden wachten) én bij bijvoorbeeld het tijdschrift waarin in publiceerde stelde men wel een bedrag voor, maar je kon bij wijze van spreken ook niks geven. Oh, en zoals ik al zei: ze staan niet op een zwarte maar op een lijst van degelijke tijdschriften.

Sommige van die bekende open access tijdschriften hebben ook al kritiek gehad op wat er gepubliceerd werd, maar eerlijk: dat geldt voor alle toptijdschriften ook en bij de huidige discussies over peer review waar met mooie evoluties als preregistratie, open data, enz wetenschappelijk publiceren echt vooruit gaat, imho.

Een gedachte over “Een derde categorie van wetenschappelijke tijdschriften

  1. Pingback: Waarom de ‘summer gap’ wellicht groter wordt met ouder worden | X, Y of Einstein?

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.