Waarom is het vergelijken van schoolaanpakken moeilijk? Met ook een relativering van de relativering.

Vandaag en gisteren in gaat het in verschillende kranten over het Steineronderwijs en de slechtere scores die hun ASO-leerlingen halen in het hoger onderwijs. In hun verdedigen geven de Steinerscholen aan dat ze hun curriculum aangepast hebben twee jaar geleden – wat een stuk een schuldbekentenis lijkt -, maar tegelijk ook dat voor hen meer belangrijk is dan enkel het cognitieve.

Ik wil het even niet hebben over deze zaak, maar wel over wat deze zaak aan het rollen bracht. Het nieuws kwam er door een parlementaire vraag naar de slaagpercentages in het hoger onderwijs. Het is zo dat we in ons onderwijs vooralsnog weinig zicht hebben op hoe scholen het doen, en die slaagpercentages lijken wel een duidelijke aanwijzing. Maar schoolprestaties worden door zoveel factoren beïnvloed, dat het niet altijd zo duidelijk is wat de oorzaak is.

Laat het me met een ander voorbeeld tonen. In Gent hebben we een privé-Sudbury school en internationaal stellen verdedigers van deze scholen waarbij het leerlinggecentreerd werken extreem ver wordt doorgevoerd dat de aanpak werkt. Maar… niemand stuurt zijn of haar kind zomaar naar dit schooltype. Het zijn ouders die een zeer bewuste keuze maken, en die bewuste keuze kan op zich al een belangrijk effect hebben, het betekent wellicht dat deze ouders ook  erg betrokken zijn bij hoe ze hun kind willen opvoeden. Tegelijk kan het ook zijn dat het net ouders zijn van kinderen die het moeilijk hebben in het reguliere onderwijs en zo een kans zien voor hun kind om toch zichzelf te ontplooien. De zoon van Peter Gray, een van de felste verdedigers, was in dit geval. Maar wat geldt voor de ouders en/of hun kinderen, geldt ook voor de leerkrachten, ook deze maken wellicht een bewuste keuze en werken niet toevallig in een dergelijke school. Ook dit kan op zich weer effect hebben. En zo zijn er nog de nodige oorzaken te verzinnen, denk bijvoorbeeld ook nog aan dat het vaker hoger opgeleide ouders zijn, enz.

Maar… hierdoor is het onmogelijk te stellen dat het voor elk kind zou werken. Om dit te onderzoeken zouden we kinderen random moeten toevoegen aan verschillende onderwijsmethodes en dan gedurende lange tijd volgen. Een dergelijk onderzoek zou behalve ontzettend duur, ook ethisch onmogelijk zijn. In de VS is het gebeurd met Project Follow-Through, maar niet met alle methodescholen. Oja, daar bleek bij jonge kinderen directe instructie beter te werken dan de andere benaderingen.

Een andere manier om dit te onderzoeken, recent voor Montesorri-onderwijs in Nederland, is om te kijken naar scholen met wachtlijsten waarbij de kinderen die wel door bijvoorbeeld loterij in de school binnen raakten, met kinderen die er niet binnen raakten en in een andere schoolaanpak terecht kwamen. Dit zegt al veel meer, en Montesorri-onderwijs kwam niet slecht uit de vergelijking, maar een beperking is dat de leerlingen of hun ouders wellicht wel een teleurstelling hebben moeten verwerken omdat ze niet de school van hun keuze hebben gekregen.

Dit alles gezegd zijnde, toch ook een relativering van de relativering. Als scholen bijvoorbeeld zeer goede resultaten behalen met leerlingenpopulaties die het vaak net niet goed doen wegens bijvoorbeeld lage sociaal-economische achtergrond, dan is het zeker interessant om te kijken hoe dit komt en hieruit lessen te trekken. En ja, idem als het omgekeerde gebeurt.

2 gedachten over “Waarom is het vergelijken van schoolaanpakken moeilijk? Met ook een relativering van de relativering.

  1. Pedro, dit vind ik een rare vaststelling: “Het is zo dat we in ons onderwijs vooralsnog weinig zicht hebben op hoe scholen het doen”. Ik dacht dat we daarvoor de visitaties (vroegere doorlichting) hadden.

Laat een reactie achter op Pedro Reactie annuleren

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.