Er is net een nieuwe blik Spreekbeurten gepubliceerd! Natuurlijk blijft deze Spreekbeurt van Jonas Geirnaert onklopbaar. En oja, ik deed er ooit ook zelf een.
Acteur/presentator/schrijver Johan Terryn verkent het terrein van eigennamen die treffend passen bij het beroep, de hobby of de levensstijl van de drager. Editie 11, 17 januari 2026 in C-mine (Genk)
En voor wie de video bekijkt, hier vind je het onderzoek dat Johan vermeldt.
Is het geen tijd dat Engeland België innam? Pardon? Dit kan enkel Colin van Portshmouth zijn. Ik ben al lang fan van The Exploding Heads, maar bij mijn weten is het de eerste keer dat ze ons land vernoemen. Maar wacht er is er meer…
Gisteren kreeg ik een video door een van mijn zonen toegestuurd van stand up comedian Cianmarco Soresi (nee, ik kende hem ook niet) die samen met het publiek bijleert over de politieke situatie in Brussel en bij uitbreiding België. Grappig en verwarrend, net zoals de situatie in Brussel, wellicht.
De nieuwste reeks spreekbeurten zijn online gekomen. Ik zat in de zaal tijdens deze 10de editie en natuurlijk blijft die ene spreekbeurt van Jonas Geirnaert geniaal. Verder ben ik nog steeds trots op mijn eigen spreekbeurt. Maar tijdens deze spreekbeurt van Fokke zat ik behoorlijk te genieten:
Podcastmaker (Fokcast) en comedycafébaas (The Joker) Fokke van der Meulen wordt wel eens oneerbiedig een brulboei genoemd. In zijn Spreekbeurt heeft hij die geuzennaam helemaal omarmd.
Het voorbije weekend was er de tiende editie van De Spreekbeurt, een initiatief van Robin Broos en collega’s. Het is in feite simpel: 8 TED-talks per keer, maar niet over wereldveranderende ideeën, maar wel serieuze sprekers over onnozele onderwerpen. Zaterdagavond kwamen er uiteindelijk door ziekte maar 7 spreken, maar de schoolfuif achteraf maakte veel goed. Alles is ten voordele van het goede doel Rikolto, Vredeseilanden.
Omdat het de tiende editie was, werd er op zondagmiddag ook een tweede zit georganiseerd met 8 topspreekbeurtgevers van de voorbije edities. De kwaliteit was zaterdag zeker ok maar soms wisselend, maar zondag was het niveau zeer hoog. Alle video’s komen op het YouTube-kanaal terecht, maar daar gaat een tijdje over.
Van zaterdag moet de spreekbeurt van Fokke van der Meulen viraal gaan, liefst op LinkedIn. Ik deel hem zodra het kan. Hoe deze brombeer inspirerende quotes te lijf gaat, verdient zoveel mogelijke kijkers. En dat komt dan van mij, relatief gezien een behoorlijke positivo.
Zondag kwam onder andere Jonas Geirnaert terug, maar nu niet over uitstelgedrag. Dus hij had wel degelijk iets voorbereid. Misschien wel de beste was the return of Olly Wannabe:
Ook Jimmy Dewit was terug met een prima update op deze klassieker:
Een van de beste duo’s kwam niet terug, maar werd wel op een heerlijke manier in herinnering gebracht:
Dus waarom zag ik 15 spreekbeurten? Omdat ik als voormalig spreekbeurtgever uitgenodigd was, natuurlijk, maar ook omdat het een zeer fijne ervaring is. Tegelijk ze het je aan het denken over niet-essentiële zaken en soms ook wel eens over wel essentiële zaken. Ik hoef geen reclame te maken voor deze avonden, zonder mijn reclame verkopen ze ook uit, maar de volgende is in Hasselt!
Zeker kijken tot het einde, want er komt nog een kleine twist over de job van de directeur…
Tijdens Nerdland gaf ik een spreekbeurt. Nee, geen lezing, een spreekbeurt in het kader van De Spreekbeurt, serieuze sprekers over onnozele onderwerpen. Lees dit laatste opnieuw zodat je goed beseft: het is behoorlijk tongue in cheek!
Deze zomer kwam mijn sessie online en deelde ik het al hier op deze blog. Maar u was zeker slimmer dan mij, en wellicht nog aan het genieten van de vakantie. Daarom deel ik hem nog eens vandaag. Met een hoofdrol voor mijn vrouw trouwens en met ook wel voor B&B.
Nadat ik hier op mijn blog de heerlijke spreekbeurt van Jonas Geirnaert deelde, contacteerde Robin Broos me of ik ook niet wilde een spreekbeurt wou geven als serieuze mens over een onzinnig onderwerp. Mijn vrouw koos vervolgens het onderwerp zoals je zal merken in mijn verhaal.
Neem aub dit verhaal niet te ernstig, hopelijk is het duidelijk dat het extreem tongue in cheek bedoeld was, passend bij de opdracht. Alle overeenkomsten met pleidooien voor andere leermiddelen zijn, euh, puur toevallig.
Het was tweet van Weird Al Yankovic die me het nieuws bracht, gevolgd door Koen Filet die het nieuws bevestigde: Tom Lehrer is niet meer.
Soms komt er iemand voorbij die een genre niet alleen beheerst, maar herschrijft. Die de regels snapt, om ze vervolgens genadeloos te ondergraven. Tom Lehrer was zo iemand. Een brave, briljante man die je in een colbertje en met droge stem de meest subversieve teksten in het oor fluisterde — op de vrolijke deuntjes van een muziekdoosje dat net iets te hard had meegedraaid. Denk Drs P, maar dan anders.
Lehrer overleed dit weekend, 97 jaar oud. Dat is lang genoeg om te zien hoe je als enfant terrible eindigt als culticoon. Of zoals hij het zelf ooit zei: zijn bekendheid verspreidde zich niet als ebola, maar als herpes. Langzaam, maar hardnekkig.
Wie Lehrer niet kent, kent misschien toch zijn nalatenschap. De rijtjesfanaten zingen nog steeds zijn versie van het periodiek systeem (“The Elements”), op het ritme van Gilbert & Sullivan.
Satirici verwijzen naar hem als de geestelijke vader van wat je zou kunnen noemen: zingend bewustzijn. Zijn liedjes waren parodie en pamflet tegelijk. Gevat, scherp, ongemakkelijk vrolijk.
Neem “Poisoning Pigeons in the Park”. Een melodietje alsof het uit een jaren ’50 kinderprogramma komt. Maar dan: “When we’re poisoning pigeons in the park.”
Of “The Vatican Rag”, waarin hij katholieke rituelen omtovert tot een dansje, inclusief de instructie “genuflect, genuflect, genuflect.” Het was allemaal zo vrolijk oneerbiedig dat je bijna vergat dat het ook een keiharde spiegel was.
Lehrer was geen beroepssatiricus, hij was wiskundige. Professor. Kind van Harvard. Zijn academische achtergrond schemerde door in zijn stijl: droog, precies, met liefde voor taal én logica. Hij riep in één zin de namen van 50 Russische componisten op, liet “philately” rijmen met “Lady Chatterley”, en legde in “New Math” uit waarom moderne rekenmethodes ouders tot wanhoop drijven.
Wat Lehrer echt bijzonder maakte, was zijn tijd. In de jaren ’50 en ’60 waren zijn teksten radicaal. Hij zong over rassenongelijkheid, atoomwapens en hypocrisie in de politiek — terwijl het decor nog pastel was en de moraal op zondag verplicht. Zijn “National Brotherhood Week” stelde die schijn van verbroedering genadeloos aan de kaak: “It’s only for a week, so have no fear / Be grateful that it doesn’t last all year.”
En toen? Toen hield hij ermee op. Gewoon, omdat hij geen zin meer had. Hij had nooit een carrière gewild, beweerde hij zelf. En hij heeft zijn grootste fans nooit echt serieus genomen. “Ik was niet aan het preken voor de bekeerden,” zei hij, “ik was ze aan het kietelen.” Zelfs J.D. Salinger kwam nog vaker in de openbaarheid.
Maar zijn invloed bleef. Barry “Dr. Demento” Hansen noemde hem de grootste satirisch liedjesschrijver ooit. “Weird Al” Yankovic, eeuwige tweede op de verzoeklijst, noemde hem zijn held. En toen Lehrer zijn volledige oeuvre royalty-vrij online zette, inclusief partituren, voelde het een beetje alsof Einstein zijn aantekeningen in de kringloop had gelegd.
Wat blijft, zijn die 37 liedjes in 20 jaar. Een klein oeuvre met een groot bereik. Die je aan het lachen maken terwijl je eigenlijk zou moeten fronsen. Die je aanzetten tot nadenken door te overdrijven. En die bewijzen dat satire niet altijd schreeuwerig hoeft te zijn — soms is een nette man met een piano genoeg (zie ook Randy Newman).