Een wat aparte aanloop naar het nieuwe schooljaar

Twee jaar geleden was er zeer vroeg, zeer veel onderwijsnieuws in de vakantie. Zoveel dat ik weet dat verschillende beleidsmensen aangaven dat het beter wat later zou beginnen. Wat ook gebeurde, vorig jaar.

Dit jaar is er wel nieuws, zoals vandaag over het leesrapport van de VLOR en durft er al eens een opiniestuk te verschijnen zoals vorige week over de al-dan-niet erkenning van een Islam-school, maar voorlopig is alles nog wat met de handrem op. Oja, de discussies over de geschiedenis-canon waren er ook nog. En er was ook al wat speculatie over wie de minister zal worden.

Ik vermoed dat dit ook te maken heeft met voor een stuk de politieke toestand. Voor alle duidelijkheid: we hebben nog steeds een minister van onderwijs, Hilde Crevits. Er bestaat zelfs een mogelijkheid dat zij zichzelf opvolgt, maar voorlopig weet niemand wie de volgende minister van onderwijs wordt. Meer nog, de formateur heeft zichzelf de septemberverklaring – eind september – als deadline gesteld, dus er is een gerede kans dat er bij het begin van het nieuwe schooljaar nog geen duidelijkheid is over wie de minister van onderwijs wordt in de nieuwe regering.

Dit is zeer apart bij een twee september waarop de grote veranderingen in het nieuwe schooljaar beginnen. Nieuwe eindtermen, de modernisering, enz. Dit betekent natuurlijk niet dat je een minister nodig hebt, om te starten, de scholen zijn zeer druk in de weer met alles voor te bereiden.

Toch voelt het debat een stukje onthoofdt. Maar misschien is het wel handig voor een nieuwe minister om pas na alles  is opgestart te verschijnen.

#14 | Pedro De Bruyckere met een voorbeschouwing op het nieuwe schooljaar

Buiten de krijtlijnen

Het nieuwe schooljaar komt er aan. Een nieuw schooljaar met wel wat nieuwigheden en dingen om naar uit te kijken. Ik trok naar Gent, naar Pedro De Bruyckere om een voorbeschouwing te maken van dat nieuwe schooljaar.

Luister en abonneer je op de podcast via Apple Podcasts, Spotify of Stitcher

Meer info over Pedro De Bruyckere:

pedrodebruyckere.blog/

Alle links/websites/personen die aan bod kwamen in de aflevering:
educationendowmentfoundation.org.uk/
www.aft.org/sites/default/files…cals/Rosenshine.pdf
www.adesignfor.education/2017/03/05/t…-rosenshine/
www.bol.com/nl/p/apologie-van-d…1729972/?country=BE
www.standaardboekhandel.be/p/de-leerli…89463442466
twitter.com/cbokhove
twitter.com/research_tim
twitter.com/timsurma
twitter.com/profbeckyallen
twitter.com/doctorwhy

View original post

De Hype Cycle voor onderwijstechnologie 2019

Met alle korrels zout te nemen die er bij horen, maar kan me bij verschillende zaken wel iets voorstellen.

Wat mij vooral opvalt: hoe weinig er aan het klimmen is en hoeveel technologie er richting het gat van de desillusie gaat, een soort van weergave van een mogelijke tech-lash, ook in onderwijs?

Lectuur op zaterdag: 2 zussen, een tirannieke kok en misdaad (en veel meer)

De weekendbijlage bij deze blog:

Tot slot: wat betekenen de protesten in Hong Kong voor de tieners op school?

Opinie: Er zit meer in een canon-discussie dan je denkt

Dit stuk verscheen gisteren op DeMorgen.be:

In de startnota voor de onderhandelingen voor een Vlaamse regering staat er een voorstel voor een canon, een lijst van ankerpunten uit de Vlaamse cultuur en geschiedenis die leerlingen en nieuwkomers moeten kennen.

En dat hebben we geweten. De voorbije dagen amuseerde Twitter zich met de nodige grappen, verzamelden media mogelijke invullingen en rolden historici over elkaar heen om het idee af te schieten. Toch zit er meer in een canon-discussie dan je denkt.

Eerste punt van discussie: hoe belangrijk vinden we kennis in het onderwijs? Bij de opstelling van de eindtermen was er al een kentering zichtbaar, waarbij kennis terug meer naar de voorgrond werd geschoven. Het is een discussie wereldwijd tussen onderwijsonderzoekers, maar zeker onder cognitieve psychologen kan je horen hoe je zonder een kennisbasis niet tot meer algemene denkvaardigheden zoals kritisch denken kan komen. Kritisch zijn zonder feitelijke kennis is gewoon lastig doen.

Moet die kennis dan in een officieel curriculum vastgelegd worden of kunnen leraren, scholen of koepels dit zelf bepalen? Die vraag brengt ons bij een tweede punt: wie bepaalt wat er in de klas aangebracht wordt? In Vlaanderen hebben we een lange traditie van grote autonomie binnen het onderwijs. Er zijn (vooralsnog) nauwelijks centrale examens. Er waren eindtermen die enkel gebruikt werden om de kwaliteit van de scholen te monitoren, en die eindtermen waren vaak zo vaag opgesteld dat de verschillen tussen scholen nog behoorlijk groot kunnen zijn. Tegelijk toonden nogal wat politici zich gefrustreerd omdat ze vinden dat de scholen niet echt autonoom zijn, maar te veel afhangen van koepels en netwerkorganisaties enerzijds, en handboekenuitgevers anderzijds. Die machtsstrijd om wat er in de klas meegegeven wordt, is al zeer oud, maar het is duidelijk dat een deel van de politici rond de onderhandelingstafel de macht van die koepels, netwerkorganisaties en uitgevers graag wil zien verminderen. Dat de regelmatige evaluaties uit de startnota ‘netoverschrijdend’ zouden moeten zijn, is hier wellicht ook niet vreemd aan.

Verborgen Waarden

Het derde punt is niet de canon an sich, maar de reden waarom. Er zou moeten gewerkt worden aan een Vlaamse identiteit. Dit is een waarde die men via het onderwijs zou willen doorgeven, of beter zou willen proberen door te geven. Veel mensen buiten het onderwijs leken de voorbije dagen opeens te beseffen dat in onze scholen niet enkel kennis en vaardigheden aangeleerd worden, maar dat onze kinderen er ook vorming krijgen. In alles wat je in de klas doet, zitten er namelijk waarden verborgen. Van de teksten die een leerkracht kiest om te gebruiken in de les, over werken aan democratische houding tot bijvoorbeeld aandacht voor het milieu door het door de vingers zien van klimaatspijbelen. Het zijn allemaal voorbeelden van waarden. Het zijn zaken die we blijkbaar als leraar, school of samenleving meer waardevol vinden dan andere die het curriculum niet gehaald hebben.

Meer nog, het is onmogelijk om waarden-loos les te geven. Als het gemeenschapsonderwijs neutraal moet worden, wat je zou kunnen begrijpen als het helemaal niet meegeven van waarden, dan is dat op zich ook het meegeven van de zeer duidelijke waarde van neutraliteit.

Er zijn verschillende valkuilen bij waardenonderwijs waarvan we de uitersten beter mijden. Het ene uiterste is indoctrinatie, het andere uiterste is enkel onbewust en ondoordacht waarden meegeven. Het voorstel tot een canon heeft ten minste al de verdienste dat de tweede optie rond het thema identiteit moeilijk wordt. Het is dus positief dat we als samenleving discussiëren over welke waarden we onze kinderen al dan niet willen meegeven.

Dergelijke discussies passen bij het denken van politiek filosofe Hannah Arendt, momenteel een belangrijke inspiratiebron binnen de pedagogiek. Volgens haar heeft onderwijs een bewarende of conserverende taak. Hiermee bedoelde ze dat elke generatie moet nadenken over wat ze hun kinderen willen meegeven. Ik vermoed dat weinig mensen bijvoorbeeld zullen vinden dat onze kinderen ijkpunten in de geschiedenis zoals de twee wereldoorlogen niet moeten kennen. Besef echter dat ook dit een keuze is met regionale nuances waarbij de ‘grote oorlog’ in Vlaanderen eerder de eerste is, terwijl het ietsje verder, in Nederland, eerder de tweede is.

Cruciaal is dat Arendt er wel aan toe voegde dat dergelijk ‘bewaren’ nodig is opdat de volgende generatie zijn eigen keuzes kan maken. Los van de vraag of die keuze vastgelegd moet worden in een canon, is het duidelijk dat die keuzes daarom beter nooit in steen worden gehouwen.

Google lanceert plagiaatchecker voor onderwijs zonder eigenaar te worden van je teksten

Google kondigde net originality reports aan, een tool om na te gaan of de taken van je leerlingen wel origineel genoeg zijn om eigen werk te kunnen zijn. De tool wordt een onderdeel van Google Classroom, maar ook van het ook al nieuwe Google Assignments, een takentool die ontworpen lijkt voor leerkrachten die Google Classroom niet gebruiken.

Het belangrijkste is wellicht deze passage – die haaks staat op sommige andere plagiaat-software:

Your content belongs to you and your students

Student work that has been scanned with the tool is not retained or owned by Google. We search for what’s publicly available on the web. In the future, we plan to add an option for schools to have a private repository of student submissions – that they own – so instructors can see peer-to-peer matches.

Sommige clichés over Aziatisch onderwijs blijken meer genuanceerd

Als we het hebben over onderwijs in Azië, krijg je al snel beelden van traditioneel onderwijs met weinig inspraak van de leerlingen. En ja, ze scoren wel goed op memoriseren, maar de rest zal wel minder zijn en het welbevinden laag. Dat laatste leek ondersteuning te krijgen met het bericht dat Singapore het aantal centrale examens wil afbouwen. Toch stel ik het wellicht te scherp, of beter: onderzoek toont zeker nuance.

Deze zomer bleek al dat het ervaren schoolklimaat op deze scholen niet zo slecht was in vergelijking met de VS. Via Daniel Willingham ontdekte ik nu een andere studie die toont dat memoriseren bij Aziatische leerlingen wel degelijk een grote rol speelt, maar… ze gebruiken meestal verschillende methodes:

In general, the present study showed that East Asian students combine memorization with metacognitive strategies in mathematics learning and that they also adopt different mixtures of memorization and metacognitive strategies. Among the students who used more metacognitive strategies and less memorization, their mathematics performance was higher than students who used more memorization and less metacognitive strategies. Moreover, most East Asian students reported using multiple learning strategies for learning mathematics. The combined use of metacognitive strategies and elaboration is the most effective learning strategy for mathematics performance, following by the combined use of metacognitive strategies and memorization. Thus, it appears that the role of metacognitive strategies seems to be important for students’ achievement in mathematics.

Belangrijke beperkingen: zelfrapportage, data uit 2012.

Abstract van het onderzoek:

This study examined learning strategy use in mathematics among East Asian students in East Asian educational systems. By employing latent class analysis on the Programme for International Student Assessment (PISA) 2012 data, we found four classes of learning strategy types, namely memorization with metacognitive strategies (17.49%), metacognitive strategies with memorization (50.70%), elaboration only (10.33%), and metacognitive strategies with elaboration (16.47%). The results showed that the majority of the students in all seven East Asian educational systems belonged to the ‘metacognitive strategies with memorization’ class, and most students adopted more than one type of learning strategy when learning mathematics. Additionally, students who reported the use of metacognitive strategies along with either memorization or elaboration showed higher mathematics achievement. We conclude that the cognitive processes employed by students of East Asian backgrounds are more complex and nuanced than the previous perception that they relied heavily on memorization.