Nieuwe Leerpunt-Leidraad!! Data-ondersteund werken binnen brede basiszorg en verhoogde zorg

Er was recent al de enorm veel gedownloade gids voor werken met cognitief sterke leerlingen, nu publiceerde Leerpunt voor basis- én secundair onderwijs een nieuwe leidraad rond data-ondersteund werken binnen brede basiszorg en verhoogde zorg.

De leidraad is het werk van Iris Decabooter, Ariadne Warmoes, Maria Pas, Katrien Struyven, Els Consuegra, Vicky Willegems en Jerich Faddar in een consortium van UHasselt en VUB

Op 6 oktober 2026 wordt zowel de LeerSnack over data-ondersteund werken uitgezonden als een inleidend webinar gegeven door de makers van de leidraad.

Meer info hier!

Lees verder →

Een van de opvallendste conclusies uit PISA 2025 is misschien fout

Het was een van de belangrijkste nieuwe inzichten uit PISA begin deze maand: het zijn nu vooral de kinderen uit rijkere, meer hoogopgeleide gezinnen die wereldwijd achteruitgaan. Ik heb dit inzicht nog deze week tijdens een vergadering vermeld. Maar… klopt het wel? Marc Colomer en collega’s publiceerden net een working paper die alles behoorlijk op de helling zet.

Lees verder →

Waarom dalen de PISA-leesscores? Schleicher wijst naar aandacht

Andreas Schleicher schrijft op de OESO- blog over een van de opvallendste uitkomsten van PISA 2025: de sterke wereldwijde daling van de leesprestaties. Tussen 2018 en 2025 gingen de scores significant achteruit in 56 van de 74 onderwijssystemen waarover we vergelijkbare gegevens hebben. In de OESO bedroeg de gemiddelde daling 25 punten. Schleicher vertaalt dat, uitgaande van ongeveer 20 PISA-punten per leerjaar, naar meer dan een jaar leren, alhoewel de OESO zelf hier vaak voor  waarschuwt om dit niet zomaar te stellen. Ik schreef het eerder al in mijn overzicht dat slechts vijf landen significant vooruitgingen: Qatar, Brunei, Cambodja, de Filipijnen en Zambia, al blijven ze allemaal onder het OESO-gemiddelde.

Lees verder →

Hoe krijg je kennis uit onderzoek daadwerkelijk de klas in?

Hoe krijg je kennis uit onderzoek daadwerkelijk in de klas? Het is een vraag die mij en mijn collega’s bij Leerpunt blijvend bezighoudt. Een rapport of leidraad publiceren is één ding, maar ervoor zorgen dat de kennis uit zo’n rapport ook echt gebruikt wordt in scholen is een heel ander paar mouwen. Het abstract van een nieuwe studie van Mareike Ehlert en Elmar Souvignier maakte me daarom nieuwsgierig. Ze onderzochten namelijk wat er gebeurt als je leraren niet alleen gebruikers van onderzoek maakt, maar ook verspreiders ervan. Nu, ik schreef bewust ‘het abstract’ omdat dit Engelstalig was. Het eigenlijke onderzoek is in het… Duits. En ik moet 2 dingen bekennen. 1) Ik kan oprecht geen Duits, ondanks vele pogingen om het te leren. En 2) zowel ChatGPT als Google Translate hebben me noodgedwongen moeten helpen om het onderzoek te kunnen begrijpen.

Lees verder →

Meer ongelijkheid, meer doorzettingsvermogen? Deze PISA-correlatie smeekt om een verklaring

Soms is het frustrerend dat PISA-data ons alleen correlaties kunnen laten zien. Niet omdat correlaties waardeloos zijn, al kan dat door de posts waarin ik op het verschil hamer soms lijken, maar omdat sommige correlaties bijna smeken om een verklaring. Een nieuwe studie van Yifan Wang, Yanru Liu en Dennis Alonzo, gepubliceerd in het British Journal of Educational Psychology, is daar een prachtig én frustrerend voorbeeld van. De onderzoekers combineerden vier PISA-rondes, gegevens van ruim 1,37 miljoen 15-jarigen uit 73 landen en maten voor economische ongelijkheid. En ze vonden iets wat je niet meteen zou verwachten: hoe groter de economische ongelijkheid in een land, hoe meer academisch doorzettingsvermogen jongeren rapporteerden. En mocht dat nog niet genoeg vragen oproepen, bleek die samenhang verder ook nog sterker voor jongeren uit gezinnen met een lagere sociaaleconomische status.

Lees verder →

Jongeren voelen zich steeds slechter, maar is school de oorzaak of mee het slachtoffer?

Er verschenen dit weekend behoorlijk zorgwekkende cijfers over Nederlandse jongeren. Het nieuwe HBSC-onderzoek laat zien dat het met een deel van hen bepaald niet goed gaat. Vooral bij meisjes in het voortgezet onderwijs worden de cijfers over mentale gezondheid steeds slechter. In 2017 rapporteerde 29 procent van de meiden emotionele problemen, in 2025 is dat 43 procent. Bij jongens ging het in dezelfde periode van 9 naar 13 procent. Er wordt naar schooldruk gekeken. Maar ik vrees dat er nog veel meer aan de hand is.

Lees verder →

Competitie kan niet altijd kwaad voor leren

Laat ons eerlijk zijn, competitie heeft in het onderwijs niet altijd een echt goede reputatie. Deze blog wordt geen pleidooi om dit zomaar opnieuw in te voeren. Maar een nieuw onderzoek van Corwin Senko en Sarah Pallone suggereert dat we misschien niet alleen moeten kijken óf leerlingen beter willen presteren dan anderen, maar ook waarom ze dat zouden willen, want dat kan nogal verschillen…

Lees verder →

Duitse YouTubers gingen undercover om contact te leggen met zogeheten ‘paper mills’ en kochten ‘onderzoeksartikels’

Dit is gewoon regelrecht frustrerend voor alle onderzoekers die alles correct willen doen én doen!

Zie ook wat ik eerder schreef hier.

Singapore betaalt mensen om te lezen. Is dat wel een goed idee?

Singapore komt met een nogal opmerkelijk antwoord op ontlezing. De stadstaat wil mensen geld geven om te lezen. Even voor alle duidelijkheid: Singapore doet het nog steeds erg goed in de PISA-rankings. Maar ook zij zien de dalende trend.

Het klinkt spectaculair, maar we moeten eerlijk zijn, betalen is misschien wel een heel groot woord. Als onderdeel van het nieuwe vijfjarige ReadSG-programma worden mensen gevraagd om elke dag minstens vijftien minuten te lezen om op die manier virtuele munten te verdienen. Na vijftig van zulke leesmomenten heb je één Singaporese dollar verdiend. Ik vermoed dus echt niet dat er binnenkort veel Singaporezen hun baan zullen opzeggen om professionele lezer te worden.

Sommige slimmer lezers van deze blog denken nu dat dit haaks staat op wat we weten uit motivatieonderzoek. We weten behoorlijk veel over wat er kan gebeuren wanneer je mensen begint te belonen voor iets. Zou mensen betalen om te lezen er uiteindelijk niet net er voor kunnen zorgen dat ze minder gemotiveerd raken om te lezen?

Lees verder →

Lectuur op zaterdag: een varend raadsel, evidence-informed gefilmd in de praktijk, een vriendelijke hond en meer!

De weekendbijlage bij deze blog:

Lees verder →