Ik studeerde eerst af aan de hogeschool als toen nog ‘regent Nederlands, Geschiedenis, Aardrijkskunde’, dit betekende dat ik mocht les geven in de eerste graden van het secundair onderwijs. Ik voelde mezelf nog te jong om voor de klas te staan en werd aangemoedigd door mijn docenten om verder te studeren. Zo werd ik pedagoog. Ik leerde daar voor de eerste keer het zalmmodel kennen.

In plaats van hoog te starten, start je op een ‘lager’ onderwijsniveau, en als een zalm spring je vervolgens tegen de stroom in omhoog. Ik kreeg de voorbije jaren in mijn lerarenopleiding veel vragen van studenten die het zelfde plan hadden opgevat. Deze groep steeg het voorbije jaar met een 30% blijkt uit een radioverslag in het ochtendnieuws. Spijtig genoeg slaagt slechts 1 op 3 in het schakeljaar dat de universiteit aanbiedt.

Ik merkte de voorbije jaren wel een ander fenomeen dat me een stuk alarmeert. Ik zag namelijk 2 redenen opduiken om van het zalmmodel gebruik te maken die elk om verschillende redenen minder positief kunnen genoemd worden:

• een verminderde democratisering: door het recente rugzakmodel, waarbij studeren bij niet slagen gaandeweg zeer duur wordt, zorgt voor minder begoede ouders dat ze hun kinderen aanraden/verplichten om aan een hogeschool te starten ‘voor alle veiligheid’. Deze groep die het in feite moeilijker kan betalen, krijgt als ze dan uiteindelijk toch naar de universiteit gaan te maken met een effectieve studieduurverlenging.
• een vangnet voor onzekere studenten: financieel hoeft niet de enige reden te zijn, maar ik zag ook al verschillende sterke studenten de revue passeren die makkelijk de universiteit zouden aankunnen, maar die gewoonweg te onzeker zijn om deze stap te zetten. Dit hoeft niet noodzakelijk negatief te zijn, maar wellicht is het beter hen met deze onzekerheid te helpen.