eeDit is even geen onderwijsonderzoek, maar iets dat nauw aansluit bij mijn doctoraatsonderzoek naar authenticiteit en mijn (wetenschappelijke) interesse in jongerencultuur. Uit een recent onderzoek door Chopik en collega’s, gebaseerd op data van meer dan 1,3 miljoen deelnemers met een gemiddelde leeftijd van iets ouder dan 21, blijkt namelijk dat de drang om uniek te zijn tussen 2000 en 2020 aanzienlijk is afgenomen. Hoe komt dit en wat betekent dit?
Even stilstaan bij de behoefte aan uniekheid die we in de tweede helft van de vorige eeuw steeds meer gingen waarderen. Dit verwijst naar het verlangen van individuen om zich te onderscheiden van anderen, om zichzelf te uiten op een manier die hen apart zet van de massa. Dit verlangen staat echter vaak in conflict met andere fundamentele menselijke behoeften, zoals de drang om erbij te horen en geaccepteerd te worden door een sociale groep. Dit spanningsveld kan leiden tot innerlijke conflicten, waarbij mensen balanceren tussen de wens om zichzelf te zijn en de angst om buitengesloten te worden.
Het onderzoek, dat de periode van 2000 tot 2020 beslaat, laat zien dat mensen die de enquête in recentere jaren invulden, minder geneigd waren om hun uniekheid te uiten. Vooral de bereidheid om publiekelijk op te komen voor hun overtuigingen en de onverschilligheid tegenover wat anderen van hen denken, zijn afgenomen. Deze bevindingen suggereren dat mensen vandaag de dag meer waarde hechten aan conformiteit en minder geneigd zijn om de boot van de sociale norm te schoppen.
De onderzoekers zien verschillende mogelijke verklaringen voor deze dalende behoefte aan uniekheid, al is het natuurlijk steeds speculatie. Een belangrijke factor kan de toename van sociale angst zijn. Mensen zijn zich steeds meer bewust van hun sociale omgeving en zijn bang om afgewezen te worden als ze zich te veel onderscheiden van anderen. Dit kan ertoe leiden dat ze hun behoefte aan uniekheid onderdrukken om niet in een sociaal isolement te raken.
Daarnaast speelt mogelijks de opkomst van sociale media een rol. Hoewel deze platforms mensen de mogelijkheid bieden om zichzelf uit te drukken, hebben ze ook geleid tot een cultuur waarin afwijkende meningen snel worden bestraft. Dit fenomeen, bekend als de “spiraal van stilte,” zorgt ervoor dat mensen hun meningen niet durven te uiten uit angst voor sociale uitsluiting.
Het feit dat mensen steeds minder behoefte hebben om uniek te zijn, kan bredere maatschappelijke gevolgen hebben. Wanneer individuen zich niet vrij voelen om zichzelf te uiten, kan dit leiden tot een verminderde diversiteit van ideeën en perspectieven. Dit kan het publieke debat verarmen en de creativiteit en innovatie binnen een samenleving beperken.
Bovendien kan het onderdrukken van de behoefte aan uniekheid schadelijke gevolgen hebben voor het welzijn van individuen. Onderzoek heeft aangetoond dat het niet kunnen uiten van authentieke emoties en overtuigingen kan leiden tot stress, depressie en andere psychische problemen. Dit onderstreept het belang van een samenleving die diversiteit en individualiteit waardeert.
Hoewel het onderzoek belangrijke inzichten biedt, roept het ook vragen op over de toekomst. Zal de behoefte aan uniekheid blijven afnemen? En zo ja, wat betekent dit voor de sociale dynamiek en het individu? Toekomstig onderzoek zou zich kunnen richten op de lange-termijn trends en de invloed van technologische en sociale veranderingen op de behoefte aan uniekheid.
In een wereld die steeds meer verbonden is, lijkt het paradoxaal dat de behoefte om uniek te zijn afneemt. Misschien is het juist deze verbondenheid die mensen ertoe aanzet om zich meer aan te passen en minder te onderscheiden. Het is een ontwikkeling die ons uitnodigt om na te denken over de balans tussen individualiteit en conformiteit in de moderne samenleving.
Abstract van het onderzoek:
People have a need to express themselves and to be unique from others. However, this need might conflict with other goals, such as the need to belong and fit in with others. Recent research and polling suggest that people may be more reluctant to express themselves and stand out than in previous years, but few studies have examined such societal trends in a systematic way. We examined changes in need for uniqueness among 1,339,160 Internet respondents (Mage = 21.09, SD = 9.69; 65.8% women) from 2000 and 2020. Across the 20-year period, participants who completed the survey more recently reported a lower need for uniqueness, particularly in terms of not wanting to defend their beliefs in public forums and caring more about what others think about them. Results are discussed in the context of possible causes of changes in uniqueness desires and the possible societal implications.