Je kent het gevoel zeker wel: je staat in een lange rij bij de supermarkt, zit eindeloos vast in het verkeer, of je wacht met spanning op uitslagen van een medisch onderzoek. Ik zal maar niet beginnen over ‘je zit in een zaal te wachten op een concert van Madonna). In zulke situaties – behalve wellicht bij Madonna – zeggen we vaak tegen onszelf en anderen dat we gewoon geduldig moeten zijn, alsof geduld een soort aangeboren deugd is. Maar wat blijkt uit een recent onderzoek van Kate Sweeny en haar collega’s? Geduld is helemaal geen karaktereigenschap, maar eerder een actieve strategie om met gevoelens van ongeduld om te gaan.
Ik stuitte op dit boeiende onderzoek via een artikel op BPS Digest, waarin wordt uitgelegd dat geduld niet iets is dat je hebt, maar iets dat je doet. Volgens het onderzoek ontstaat ongeduld wanneer we vinden dat een situatie langer duurt dan redelijk of eerlijk is. Denk aan die vervelende file op weg naar huis of de wachtruimte bij de tandarts, waar de minuten voorbij kruipen. Wat geduldige mensen anders doen, is hun aandacht verleggen, situaties positief herinterpreteren of bewust hun reacties onderdrukken.
Uit drie studies met meer dan 1400 deelnemers bleek dat ongeduld vooral wordt getriggerd door hoe onrechtvaardig of onredelijk een vertraging aanvoelt. Ook bleek dat geduld niet zozeer afhangt van de situatie, maar vooral van persoonlijke factoren zoals empathie en het vermogen om emoties te reguleren. Geduldige mensen gebruiken bewust strategieën om hun ongeduld te verminderen, zoals afleiding zoeken of diep ademhalen.
Dit onderzoek bouwt verder op de theorie van de hoofdonderzoekster. Volgens het Process Model of Patience van Kate Sweeny is geduld niet zozeer een aangeboren eigenschap, maar eerder een gerichte vorm van emotieregulatie. Ongeduld ontstaat als een emotionele reactie op een vertraging die wordt ervaren als onredelijk, oneerlijk of ongepast. Geduld is vervolgens de strategie die we bewust inzetten om dit ongeduld te verminderen door bijvoorbeeld afleiding te zoeken, onze gedachten te herformuleren (cognitieve herwaardering) of ons gedrag te beheersen (zoals diep ademhalen). Het model benadrukt dat vooral persoonlijke factoren, zoals mindfulness, empathie en emotieregulatievaardigheden bepalen of iemand geduldig kan reageren, ongeacht de specifieke situatie. Kortom, geduldig zijn is volgens dit model niet iets wat je simpelweg bent, maar iets wat je actief doet om je emoties beter te beheersen en sociaal wenselijke uitkomsten te bereiken
Abstract van het onderzoek:
The process model of patience attempts to reconcile disparate approaches to understanding patience. This investigation provides an initial test of the tenets of this new theoretical model, which positions impatience as a discrete emotion and patience as a targeted form of emotion regulation. In three studies with diverse samples (N = 1,401; data collected 2022–2023), participants responded to hypothetical scenarios designed to tap into familiar experiences of impatience. Regarding impatience, findings support our claim that impatience arises in response to the perception that a delay is unreasonable or unfair, and situational and intrapersonal characteristics emerged as predictors of impatience. Regarding patience, findings were consistent with the conceptualization of patience as driven more by intrapersonal than situational factors and revealed a set of individual differences that predicted patience. This investigation lends support to the process model of patience as a viable approach, generative of testable research questions, with implications for well-being.