Vrijdag kondigde OpenAI samen met de Griekse regering, de Onassis Foundation en Endeavor Greece een nieuwe samenwerking aan: OpenAI for Greece. Het persbericht leest – natuurlijk – als een lofzang. Plato en Aristoteles worden erbij gehaald, Griekenland wordt gepresenteerd als pionier in de “Intelligence Age” en natuurlijk is er een Memorandum of Understanding ondertekend, compleet met ministers, CEO’s en plechtige handtekeningen. Ik zocht extra info, maar vond vooral napraten van het persbericht.

En wie het persbericht wat aandachtiger leest, merkt vooral marketingtaal en minder inhoud. Neem bijvoorbeeld de claim dat bijna 60% van de ChatGPT-gebruikers in Griekenland jonger dan 35 is. Dat klinkt indrukwekkend, maar zegt eigenlijk weinig. ChatGPT is sowieso vooral populair onder jongeren. Het is alsof je zou zeggen dat 60% van de TikTok-gebruikers onder de 35 is – niet echt een verrassing.

Dan specifiek waar ik wat meer over weet, namelijk onderwijs. Griekenland wordt een van de eerste landen, samen met onder andere Estland, waar ChatGPT Edu in scholen wordt uitgerold. Klinkt ambitieus, maar de realiteit is dat we nog amper weten wat AI in de klas écht doet. Hoe beïnvloedt het leren? Hoe ga je om met bias, met feitelijke fouten, met de verleiding om opdrachten door de chatbot te laten maken? Het persbericht spreekt vooral over productiviteit, AI literacy en best practices, maar er is geen spoor van kritische vragen over de impact op leren of ongelijkheid.  Terwijl net dat cruciale thema’s zijn: wie profiteert er van dit soort pilots, en wie valt uit de boot? Daarbij aansluitend: hoe gaat men met de data van de leerlingen omgaan in de tool? Wat gaat de tool leren van de leerlingen?

Dit zou moeten duidelijk worden in  rolverdeling, maar ook deze roept vragen op. OpenAI zelf co-ontwerpt de training, de Onassis Foundation coördineert de implementatie, en de overheid kijkt mee. Met andere woorden: de commerciële speler die het product verkoopt, schrijft ook mee de handleiding en de bijsluiter.

Daarnaast is er ook een  tweede pijler aangekondigd: een AI Accelerator Program voor Griekse start-ups. Ook hier veel mooie woorden: mentorship van OpenAI, internationale exposure, workshops over compliance. Maar opnieuw klinkt het als Silicon Valley-logica die bovenop een land wordt geplakt: een soort AI nation branding die vooral de betrokken bedrijven en hun investeerders ten goede komt. Of dit op termijn leidt tot duurzame innovatie en banen in Griekenland zelf, valt nog af te wachten. Ik zeg niet dat het niet kan, maar garanties op succes in deze zijn moeilijk.

Misschien ben ik te negatief, maar een reëel risico is dat AI hier wordt gepresenteerd als een soort nationale reddingsboei: een technologie die tegelijk onderwijs, economie en publieke sector zal moderniseren. Terwijl we weten dat technologie zelden zulke wondermiddelen zijn. Zonder grondige discussie over doelen, risico’s en randvoorwaarden, dreigt dit vooral een mooi pr-verhaal te worden.

Griekenland mag dan de wieg van de Westerse filosofie zijn, de geest van Socrates – de hardnekkige vragensteller – lijkt in dit persbericht volledig afwezig.