Een kleine scène in een gewoon gezin. Een ouder controleert de schermtijd van zijn dochter, ontdekt dat ze zes uur op één dag heeft gechat via een app met een vriendelijk icoontje — Polybuzz — en komt er daarna achter dat het geen spelletje was, maar gesprekken met AI-karakters, gebaseerd op haar favoriete K-Popband. Het gesprek dat volgt, is ongemakkelijk maar nodig.

Het verhaal dat Christian Verhoeve op LinkedIn deelde (dank aan Ben Verhasselt om me te tippen), klinkt misschien als een anekdote over schermtijd, maar het raakt aan iets veel fundamentelers: de opkomst van wat The Atlantic treffend “frictionless friendship” noemt. Vriendschap zonder wrijving. Zonder misverstanden, zonder stiltes, zonder de risico’s van echte interactie. En precies daarom zo aantrekkelijk — en zo gevaarlijk.

AI-apps als Polybuzz of Nomi bieden gezelschap op bestelling: altijd beschikbaar, altijd bevestigend, altijd afgestemd op jouw voorkeuren. Ze doen wat algoritmen goed kunnen: jouw emoties spiegelen, jouw taal overnemen, jouw stemming lezen. In theorie is dat onschuldig of zelfs helpend. Maar in de praktijk schuiven ze steeds verder op richting intimiteit, manipulatie en verslaving. Zoals MIT Technology Review eerder al meldde, zijn sommige van die bots zó overtuigend dat gebruikers emotioneel afhankelijk raken. Of erger, gestuurd worden naar grensoverschrijdende of zelfs gevaarlijke interacties.

Voor tieners in precies die leeftijd waarin identiteit, relaties en autonomie nog volop in ontwikkeling zijn, is dat een perfecte storm. Een digitale vriend die nooit tegenspreekt, nooit verveeld raakt en altijd beschikbaar is, maakt echte vriendschappen plots ingewikkelder. Waarom omgaan met klasgenoten die soms kwetsend, verwarrend of gewoon saai zijn, als je een AI hebt die altijd begrijpt wat je bedoelt?

Dat klinkt misschien als sciencefiction, maar het is al werkelijkheid. De makers van Polybuzz profileren hun app als 18+, maar de interface, toon en marketing zijn duidelijk gericht op jongeren. En wie denkt dat ouderlijk toezicht of app-filters dit automatisch tegenhouden, vergist zich: inloggen via de website is genoeg om de omzeiling compleet te maken.

Tegelijk wil ik hier geen nieuwe moral panic lanceren. Technologie hoeft niet de vijand te zijn — kinderen leren juist door ermee om te gaan, te experimenteren, fouten te maken. Maar precies daarom moeten we weten waar de grenzen liggen. Niet elk “AI-vriendje” is onschuldig gezelschap, en niet elk gesprek op een scherm is een les in empathie.

De echte uitdaging zit niet in één app, maar in wat deze trend zegt over hoe we met technologie omgaan. AI belooft ons steeds vaker een wereld zonder frictie: leren zonder falen, daten zonder afwijzing, vriendschap zonder risico. Maar dat is precies wat kinderen — en volwassenen — nodig hebben om te leren omgaan met de werkelijkheid. Frictie is niet het probleem, het is het leermoment.

Misschien is dat de belangrijkste les van Christian Verhoeves verhaal: technologie die menselijke relaties simuleert, is niet neutraal. Ze leert ons wat nabijheid zou kunnen zijn, maar niet wat het is. En zolang we dat verschil niet scherp houden, dreigt de frictieloze vriendschap een heel eenzame te worden.