Over discussies in en vooral over het onderwijs

Een van de redenen waarom discussies in het onderwijs soms zo moeilijk kunnen zijn, is imho niet omdat de meningen zo ver uit elkaar liggen, maar omdat er net vaak veel gemeenschappelijks is. Neem discussies over inclusief onderwijs. Voor- en tegenstanders willen het beste voor het kind, dat is het gemeenschappelijke. Wat het beste is voor het kind, daarover verschillen de meningen dan weer wel.

Ik moest hier aan denken toen ik de column las van Paul Goossens in De Standaard over de nieuwe schoolstrijd, met daarin enkele ad hominems richting oa Dirk Van Damme. Hij beschrijft een strijd tussen cognitieve psychologen zoals Wouter Duyck en sociologen, al vermeldt Goossens enkel 2 economen met naam, namelijk Kristof De Witte (KU Leuven) en Jean Hindriks (UCL). De strijd die Goossens dan beschrijft is er een van een kamp die opkomt voor de elite en tegen gelijke kansen is, en een kamp dat strijd voor gelijke kansen.

Maar ook hier is het verre van zo eenvoudig. Misschien ben ik naïef, maar ik zie vooral weer veel gemeenschappelijks. Een van de gemeenschappelijke punten is net dat iedereen wil arme leerlingen het ook beter doen. Je kan veel bedenkingen hebben bij de OESO, maar dat we over dit thema spreken en blijven spreken heeft ook met PISA te maken. Het is wel zeker zo dat er af en toe wel ook wetenschappelijke discussies opborrelen over de correcte interpretatie van sommige maten en dat in de vergelijking tussen landen het er af en toe behoorlijk selectief aan toe gaat bij wellicht iedereen omdat je nooit alles kan meenemen. Toch gaan de meeste discussies vooral weer over het hoe, bijvoorbeeld met discussies over de brede eerste graad.

Mag ik een extreem voorbeeld geven? Ik weet uit verschillende goede bronnen dat mijn bezoek aan Michaela vorig jaar onder andere de Vlaamse minister-president Geert Bourgouis enthousiast over dit schoolidee maakte. Toen de journalist de school omschreef als de droomschool van Theo Francken werd dit door sommige trollen als negatief ervaren maar likete de man zelf het bericht. Je kan veel hebben voor of tegen deze school – trust me – maar 1 ding is zeker: de school bestaat alleen maar omdat ze de kloof tussen arm en rijk wil dichten onder het motto: laat je afkomst je toekomst niet bepalen. Of iedereen die deze school genegen is dit denkt, kan ik mijn handen niet voor in het vuur steken en of dit de enige zaligmakende oplossing is, ben ik zeer zeker van niet.

Michaela is een traditionele school die stelt dat ze evidence-based werkt, maar die groepswerk verbiedt. Dan werk je niet evidence-based, maar doe je aan cherry-picking. Je kan je ook ten zeerste afvragen of kinderen uit arme gezinnen aparte scholen geven te verantwoorden is (en ja, dat is een eufemisme), al worden ‘rijke’ kinderen zeker niet geweerd.

Maar opgelet, tegelijk toont onder andere onderwijskundig en ja, ook cognitief psychologisch onderzoek en PISA dat bijvoorbeeld zelfontdekkend leren dat in sommige methodescholen zeer gepromoot wordt en als eerder progressief ervaren wordt, op bepaalde momenten en voor bepaalde doelen gebruikt de kloof tussen kinderen uit rijke en achtergrond net kan vergroten. Een van de redenen waarom Directe Instructie voor basiskennis aan populariteit wint, is net dat deze aanpak wel de kloof deels zou kunnen mee helpen dichten indien op het juiste moment gebruikt. Dat is de reden waarom DI een belangrijke basis voor Michaela is.

Geïnspireerd door Hannah Arendt zou je kunnen stellen dat iedereen in het onderwijs progressief is, iedereen wil dat een kind vooruit gaat, maar dat onderwijs ook steeds een conservatief karakter heeft – doorgeven wat we als samenleving belangrijk vinden – opdat progressie mogelijk wordt. Maar over hoe je dat doet? Daar zullen we wellicht altijd blijven discussiëren en het is fout te denken dat er 1 oplossing bestaat die voor iedereen en altijd best zal werken.

Oh, en mocht je je afvragen waar pedagogen zich bevinden tussen de polen die Goossens beschrijft als psychologen versus sociologen, dan moet ik je teleurstellen. Dit is alsof de psychologen en sociologen al 1 blok zouden zijn, dat pedagogen 1 unisone mening zouden hebben en nog belangrijk alsof er maar 2 polen zouden zijn waartussen iedereen zich beweegt. De werkelijkheid is vaak veel complexer dan in een column genoteerd wordt.

Een gedachte over “Over discussies in en vooral over het onderwijs

  1. Misschien tijd om terug naar de werkende basis te gaan. De leerkracht wordt geregeld behandeld als een foie gras- gans die enkel moet slikken en blijven slikken. De school is meer gebaat bij denkers die met hun voeten in het veld staan en van daaruit wetenschap opbouwen cfr. Critical Incident Technique of evengoed ter plekke met je wetenschappelijke achtergrond of louter met een breed spectrum denken, de realiteit beluistert en erop inspeelt door zelf interacties te doen of voorstellen te formuleren! Er zijn teveel denkers in verhouding tot het aantal doeners…😋

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.